Khóc, cười với thuế chuyển nhượng BĐS

00:00' 28/04/10

Với thuế thu nhập cá nhân từ chuyển nhượng bất động sản (BĐS), người phải đóng thuế “oan” vì không chứng minh được giá vốn, kẻ lại được tính thuế thấp, thậm chí bằng 0.

Thông tÆ° 02 ngày 11/1/2010 của Bá»™ Tài chính hÆ°á»›ng dẫn rõ trường hợp nào Ä‘óng thuế thu nhập cá nhân (TNCN) 25% trên lợi nhuận, trường hợp nào Ä‘óng thuế 2% trên giá chuyển nhượng Ä‘ã tháo gỡ nhiều vÆ°á»›ng mắc liên quan đến thuế TNCN từ chuyển nhượng bất Ä‘á»™ng sản (BĐS). Thế nhÆ°ng, thá»±c tế vẫn còn nhiều trường hợp phải Ä‘óng thuế “oan” hoặc lách luật, né thuế để được Ä‘óng ít nhất.

6,6 tỉ đồng hay 0 đồng?

Gây sốc nhất là vụ giải quyết má»™t hồ sÆ¡ ná»™p thuế TNCN từ chuyển nhượng BĐS tại má»™t chi cục thuế ở TPHCM má»›i bị phát hiện. Năm 2007, ông C. và ông D. có hợp đồng đặt cọc (tại phòng công chứng số 3) mua bán nhà vá»›i giá hÆ¡n 1.691 lượng vàng SJC.

Tháng 4/2008, ông C. và ông D. đến Phòng Công chứng số 1 khai trình tổng giá trị nhà, đất chuyển nhượng căn nhà này chỉ 2,5 tỉ đồng và ná»™p lệ phí trÆ°á»›c bạ theo hợp đồng ký tại Phòng Công chứng số 1 (không khai hợp đồng đặt cọc bằng vàng).

Tháng 5/2008, ông C. đến chi cục thuế quận xin ná»™p bổ sung lệ phí trÆ°á»›c bạ cho đủ vá»›i số tiền mua thá»±c tế hÆ¡n 1.691 lượng vàng (quy ra hÆ¡n 30 tỉ đồng). Sau Ä‘ó, tháng 3-2009, ông C. bán căn nhà trên vá»›i giá hÆ¡n 29 tỉ đồng. Tính theo thuế suất 25%, ông C. không có lợi nhuận và không phải Ä‘óng đồng thuế TNCN nào.

Phòng Thanh tra ná»™i bá»™ Cục Thuế TPHCM cho rằng: Theo luật, việc chi cục thuế chấp nhận cho ông C. khai bổ sung lệ phí trÆ°á»›c bạ là không Ä‘úng vì Ä‘ó chỉ là hợp đồng đặt cọc.

Ngoài ra, chỉ có ông C. kê khai giá mua tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng 1.691 lượng vàng mà không có hóa Ä‘Æ¡n chứng từ hợp pháp chứng minh nên trong trường hợp này phải xác định giá mua trÆ°á»›c Ä‘ó là 2,5 tỉ đồng. Vì vậy, tổng số thuế do Phòng Thanh tra ná»™i bá»™ Cục Thuế xác định lên đến 6,6 tỉ đồng.

Má»›i Ä‘ây, qua thanh tra ná»™i bá»™ các chi cục thuế, Phòng Thanh tra ná»™i bá»™ Cục Thuế TPHCM Ä‘ã phát hiện nhiều trường hợp “có vấn đề” khác.

Ví dụ: Ngày 13/10/2009, ông A kê khai chuyển nhượng 4 BĐS (đều được ký chuyển nhượng bằng má»™t hợp đồng công chứng, ký thi công chung hợp đồng giao nhận thầu xây lắp công trình) nhÆ°ng không cung cấp hóa Ä‘Æ¡n, chứng từ thể hiện chi phí liên quan. Chi cục thuế nÆ¡i tiếp nhận hồ sÆ¡ áp thuế 25% trên lợi nhuận cho 3 BĐS, thuế suất 2% trên giá bán cho má»™t BĐS và tổng số thuế thu được chỉ hÆ¡n 833 triệu đồng.

Theo lý giải của chi cục thuế này, việc tính thuế 25% đối vá»›i 3 BĐS là do người ná»™p thuế kê khai và cung cấp hồ sÆ¡ gồm hợp đồng mua bán, lệ phí trÆ°á»›c bạ Ä‘ã ná»™p và tá»± xác định... không phát sinh chi phí khác.

Ở BĐS thứ 4, người ná»™p thuế kê khai có phát sinh sá»­a chữa, nâng cấp, cải tạo BĐS nhÆ°ng không cung cấp hóa Ä‘Æ¡n, chứng từ nên áp thuế 2%.

Theo Phòng Thanh tra ná»™i bá»™ Cục Thuế TPHCM, trường hợp này không đủ cÆ¡ sở để xác định giá vốn của 4 BĐS nên phải áp thuế TNCN 2% trên giá bán thá»±c tế. Trong trường hợp này, tổng số thuế phải ná»™p là hÆ¡n 1,6 tỉ đồng chứ không phải 833 triệu đồng...

Cần sớm điều chỉnh

Quyết định áp thuế, cách giải quyết hồ sÆ¡ ná»™p thuế trong những trường hợp kể trên Ä‘úng hay sai, có thống nhất vá»›i quy định chung của ngành thuế hay chÆ°a, Cục Thuế TPHCM cÅ©ng chÆ°a kết luận được.

“TrÆ°á»›c mắt, chúng tôi lấy ý kiến các phòng, ban có liên quan để tìm ra hÆ°á»›ng xá»­ lý chung cho những trường hợp kể trên và các trường hợp tÆ°Æ¡ng tá»± tại TPHCM và sẽ có kiến nghị lên Tổng cục thuế” - má»™t cán bá»™ Cục Thuế TPHCM cho biết.

Khác vá»›i trường hợp trên, thá»±c tế hiện nay có rất nhiều trường hợp người dân không bán được nhà hoặc phải chấp nhận Ä‘óng thuế cao hoặc “tính cách khác” vì không thể chứng minh được giá gốc. Trong Ä‘ó, chủ yếu rÆ¡i vào những trường hợp nhà đất sang tay nhiều lần và BĐS Ä‘ã mua - bán từ nhiều năm trÆ°á»›c...

Theo má»™t chuyên gia về thuế, những vÆ°á»›ng mắc nêu trên chỉ là trường hợp Ä‘iển hình và còn không ít những hình thức “lách” thuế Ä‘ã và Ä‘ang diá»…n ra. Chính sách thuế má»›i chÆ°a thá»±c sá»± sâu sát vá»›i thá»±c tiá»…n cuá»™c sống thì việc phát sinh kẽ hở, tiêu cá»±c và hậu quả là có sá»± bất công giữa những người ná»™p thuế, thất thu ngân sách là Ä‘iều không tránh khỏi. Do Ä‘ó, cần tiếp tục hoàn thiện và sá»­a đổi những Ä‘iểm bất cập trong Luật Thuế TNCN. ?

(Theo Người lao động)

[Trở về]